Gorce

O paśmie

Gorce leżą między Kotliną Rabczańską i Beskidem Wyspowym na północy a Kotliną Nowotarską i Pieninami na południu. Od zachodu granicę wyznacza dolina Raby z Przełęczą Sieniawską, od wschodu Dunajec, za którym zaczyna się Beskid Sądecki. Sercem pasma jest Turbacz, z którego rozchodzi się sześć grzbietów; od grzbietu biegnącego na wschód ku Gorcowi odgałęzia się długie Pasmo Lubania. W regionalizacji z 2018 roku do Gorców włączono Magorzycę, Wielki Wierch i Kiczorę Kamienicką, wcześniej zaliczane do Beskidu Wyspowego.

Gorce są w większości zalesione, ale ich znakiem rozpoznawczym są polany, nazywane tu halami. Powstawały od XIV wieku, gdy wołoscy pasterze, a po nich miejscowa ludność, wypalali i wycinali las pod wypas – od „gorzenia” lasu pochodzi prawdopodobnie nazwa pasma. Przed II wojną światową Gorce były po Tatrach największym ośrodkiem pasterstwa. Po zaniku wypasu polany zarastają lasem, ale na kilku z nich wciąż stoją zabytkowe szałasy pasterskie.

Centralną część pasma chroni utworzony w 1981 roku Gorczański Park Narodowy, w 95 procentach pokryty lasem. Jego symbolem jest salamandra plamista, która w Gorcach występuje najliczniej w Polsce. W lasach żyją m.in. jelenie, wilki, rysie i niedźwiedzie. Sam wierzchołek Turbacza leży tuż poza granicą parku.

Gorce zamieszkują różne grupy górali, m.in. Podhalanie od południa, Górale Ochotniccy w dolinie Ochotnicy i Zagórzanie na północnych stokach. Te strony opisywał w swoich utworach Władysław Orkan z Poręby Wielkiej, a szczególną popularność wśród turystów przyniosło Gorcom schronisko na Turbaczu.

Najważniejsze szczyty

Szczyt	Wysokość	Uwagi
Turbacz najwyższy szczyt Gorców, schronisko PTTK tuż pod szczytem	1310 m	najwyższy szczyt Gorców, schronisko PTTK tuż pod szczytem
Jaworzyna Kamienicka najwyższy szczyt w granicach parku narodowego, widokowa polana	1288 m	najwyższy szczyt w granicach parku narodowego, widokowa polana
Kiczora zalesiona, widoki z pobliskiej Hali Młyńskiej	1282 m	zalesiona, widoki z pobliskiej Hali Młyńskiej
Kudłoń skałki, m.in. Kudłoński Baca	1274 m	skałki, m.in. Kudłoński Baca
Gorc wieża widokowa	1228 m	wieża widokowa
Lubań wieża widokowa; tablica na szczycie podaje 1225 m	1211 m	wieża widokowa; tablica na szczycie podaje 1225 m
Stare Wierchy polana ze schroniskiem PTTK	971 m	polana ze schroniskiem PTTK

Źródło wysokości: Wikipedia PL.

Co warto zobaczyć

Turbacz i Hala Długa

Z tarasu przed schroniskiem PTTK na Turbaczu rozciąga się panorama Pienin i Tatr. Na sąsiedniej Hali Długiej park narodowy przywrócił kulturowy wypas owiec.

Lubań

Polana Wierch Lubania między dwoma wierzchołkami to punkt widokowy na Tatry i Pieniny. Pod zachodnim wierzchołkiem stoi wieża widokowa, a przez szczyt prowadzi Główny Szlak Beskidzki z Krościenka nad Dunajcem.

Gorc

Na szczycie stoi wieża widokowa z całkowicie obudowanymi schodami. Z polan pod wierzchołkiem widać Beskid Wyspowy, Beskid Sądecki, Pieniny i Tatry.

Polana Jaworzyna Kamienicka

Jedna z najbardziej widokowych polan Gorców, z zabytkowymi szałasami i kapliczką Bulandy z 1904 roku – najstarszym zabytkiem sakralnym Gorczańskiego Parku Narodowego.

Dojazd

Pociągiem do Nowego Targu (linia Kraków – Zakopane) lub do Rabki-Zdroju (linia z Chabówki). Węzłami autobusowymi są Nowy Targ i Mszana Dolna – stąd busy jadą m.in. do Łopusznej, Poręby Wielkiej-Koninek i Lubomierza, a autobusy z Krakowa do Szczawnicy zatrzymują się w Mszanie Dolnej i Lubomierzu.

Dojazd bez samochodu

Najczęstsze pytania

Czy wstęp do Gorczańskiego Parku Narodowego jest płatny?

Tak. Park pobiera opłaty przez cały rok, a każdy, kto wchodzi na jego teren, musi mieć bilet. Aktualne ceny i zasady znajdziesz na stronie parku.

Gorczański Park Narodowy – regulamin dla odwiedzających

Czy do Gorczańskiego Parku Narodowego można wejść z psem?

Tylko na wybrane szlaki, a pies musi być na smyczy i w kagańcu. Listę tych szlaków podaje regulamin parku.

Gorczański Park Narodowy – regulamin dla odwiedzających

Skąd wyjść na Turbacz?

Szlaki na Turbacz prowadzą m.in. z Nowego Targu, z Łopusznej, z Koninek w Porębie Wielkiej i z Rabki-Zdroju, skąd idzie czerwony Główny Szlak Beskidzki przez Stare Wierchy. Największy węzeł szlaków jest przy schronisku PTTK, kilka minut od szczytu.

Gorczański Park Narodowy – szlaki turystyczne

Skąd w Gorcach najlepiej widać Tatry?

Z polan, m.in. z Hali Długiej i tarasu przed schroniskiem na Turbaczu, z polany Wierch Lubania oraz z polan pod szczytem Gorca.

W razie wypadku

Gdy nie możesz się połączyć – dzwoń na 112. Przed wyjściem zainstaluj aplikację Ratunek: w razie wypadku przekaże ratownikom Twoje położenie.

Zimą na gorczańskich szlakach leży od pół metra do ponad metra śniegu – wędrówka wymaga wtedy doświadczenia, dobrej kondycji i odpowiedniego sprzętu.